Ograniczenie atrakcyjności lotniska dla ptaków

Lotniska są miejscami gdzie dochodzi do większości kolizji z ptakami. Ponad 70% kolizji z ptakami ma miejsce do wysokości ok. 150 m. Oznacza to, że incydenty te miały miejsce na lub w bezpośrednim sąsiedztwie lotniska. Stąd tak dużą rolę przykłada się, m.in. w zaleceniach i wymogach dotyczących funkcjonowania lotnisk, do prowadzenia zaplanowanych działań zmniejszających prawdopodobieństwo kolizji z ptakami właśnie na lotniskach.

Jak podkreślają liczni eksperci, a mówili to także podczas konferencji World Birdstrike Association 2018 w Warszawie, podstawą jest szerokie i kompleksowe podejście do problemu.

Oznacza to postępowanie zgodne z ideą zarządzania bezpieczeństwem (SMS – Safety Management System) i nakierowanie działań identyfikujących ryzyka, w tym przypadku wskazanie odpowiednich gatunków ptaków stwarzających największe zagrożenie. Następnie należy określić przyczyny obecności tych ptaków na lotniskach i znaleźć sposób na jej ograniczenie. Należy zatem działać w sposób pro-aktywny.

Zdjęcie © Flickr.com; artykuł Davide Crivelli, Bird Strike: cosa succede nelle collisioni tra aerei e uccelli, 25.09.2017

Dopiero w kolejnym kroku można stosować różnorodne działania re-aktywne, takie jak na przykład płoszenie ptaków z lotniska.

Jednak nim rozpoczniemy płoszenie, należy wskazać przyczynę obecności określonych gatunków ptaków na lotniskach. Jedną z głównych przyczyn jest łatwy dostęp do pokarmu na często wykaszanych trawiastych obszarach płyty lotniska. Dotyczy to zarówno portów lotniczych, jak też lotnisk mniejszych. Często koszona, krótka trawa sprawia, że ptaki łatwo chwytają m.in. drobne bezkręgowce żyjące na powierzchni lub w glebie (np. dżdżownice).

Jak widać ograniczenie atrakcyjności lotniska nie dotyczy wszystkich ptaków, ale określonych gatunków stwarzających największe zagrożenie i polujących m.in. na dżdżownice i duże owady.

W Polsce należą do nich m.in. bocian biały, szpak, gawron, kawka, czajka, śmieszka i mewa siwa. Ptaki te szczególnie chętnie pojawiają się na lotniskach po opadach deszczu. Dżdżownice wychodzą wtedy z ziemi, często pojawiając się dziesiątkami, a nawet setkami osobników na pasach startowych. Nie trzeba chyba przypominać, że ptaki żerujące na utwardzonej drodze startowej lotniska stwarzają bardzo poważne zagrożenie dla samolotów.

Autor tekstu : ekspert dr Michał Skakuj; kierownik Zespołu B+R w Chemical Advisory, ornitolog. Ekspert bezpieczeństwa ruchu lotniczego w obszarze zagrożeń środowiskowych, wieloletnim wiceprzewodniczącym Komitetu ds. Zderzeń Statków Powietrznych ze Zwierzętami, twórcą i ekspertem Programu Ograniczania Zagrożeń Środowiskowych w lotnictwie Sił Zbrojnych RP, autorem dziesiątków publikacji i wystąpień poświęconych zarządzaniu zagrożeniami środowiskowymi w lotnictwie. Członkiem Zarządu World Birdstrike Association (WBA).

Zdjęcie główne: ©Riik@mctr © CC Flickr; pozostałe zdjęcia: ABSFreePics.com, CC